Kikker op verpakking: wat betekent dat logo écht?

Die kleine groene kikker op je pak koffie, chocolade of thee staat voor duurzaamheid, niet voor iets schadelijks. Het kikkerlogo is het keurmerk van het Rainforest Alliance, een internationale organisatie die zich inzet voor eerlijkere landbouw en bescherming van natuur. Op sociale media gaan al een tijdje berichten rond dat het logo iets anders zou betekenen, maar dat klopt niet. Wat betekent een kikker op de verpakking? Simpel: dat het product is gemaakt volgens bepaalde duurzaamheidseisen.

Wat is het Rainforest Alliance?

Het Rainforest Alliance is een non-profitorganisatie opgericht om regenwouden en de mensen die er van afhankelijk zijn te beschermen. De organisatie werkt samen met boeren, bedrijven en overheden om duurzamere landbouwpraktijken te stimuleren. Het groene kikkerlogo is het zichtbare bewijs dat een product aan hun normen voldoet.

Rainforest Alliance is actief in tientallen landen en werkt met boeren van grote gewassen zoals koffie, thee, cacao, bananen en palmolie. Wanneer een boer of bedrijf gecertificeerd wordt, mag het logo op de verpakking verschijnen.

Waar staat het keurmerk voor?

Het Rainforest Alliance-keurmerk stelt eisen op drie gebieden: milieu, sociale omstandigheden en economisch welzijn van boeren.

  • Boeren moeten zuinig omgaan met water, bodem en energie.
  • Er gelden regels tegen ontbossing en voor het beschermen van biodiversiteit.
  • Werknemers op gecertificeerde boerderijen hebben recht op eerlijke lonen en veilige werkomstandigheden.
  • Kinderarbeid is verboden op gecertificeerde bedrijven.
  • Boeren krijgen ondersteuning om hun bedrijf economisch gezonder te maken.

Het gaat dus niet om één enkel criterium, maar om een combinatie van eisen. Een onafhankelijke partij controleert of boeren en bedrijven zich hier ook echt aan houden.

Wat betekent de kikker op verpakking níét?

Op sociale media, met name op Instagram en Facebook, circuleren al jaren berichten die beweren dat het kikkerlogo iets verdachts betekent. In 2023 verschenen er berichten die claimden dat de kikker zou aangeven dat een product insecten bevat. Later doken er versies op die beweerden dat het logo te maken heeft met het onkruidverdelgingsmiddel atrazine of met hormoonverstoring.

Factcheckers van onder andere Knack en deCheckers hebben deze claims onderzocht en ze allemaal weerlegd. Het kikkerlogo heeft niets te maken met insecten, atrazine of hormoonverstoring. De claims berusten op desinformatie die steeds in een nieuwe gedaante terugkomt. Het Rainforest Alliance-keurmerk bestaat al tientallen jaren en staat voor duurzaamheid, niets anders.

Hoe herken je het echte Rainforest Alliance-logo?

Het originele logo toont een groene kikker, de zogenoemde boomkikker, op een groene achtergrond. De officiële naam eronder is “Rainforest Alliance Certified” of simpelweg het Rainforest Alliance-logo. Soms staat er ook een percentage bij, zoals “60% gecertificeerd”, wat aangeeft welk deel van de grondstoffen in het product gecertificeerd is.

Let op: niet elk product met het logo bevat voor honderd procent gecertificeerde ingrediënten. Rainforest Alliance werkt met een drempelwaarde: een deel van de ingrediënten moet aan de normen voldoen. Hoeveel dat precies is, verschilt per productcategorie.

Is het keurmerk betrouwbaar?

Het Rainforest Alliance-keurmerk is een van de bekendste duurzaamheidskeurmerken ter wereld. Het wordt erkend door overheden, retailers en grote merken. Onafhankelijke controleurs beoordelen of gecertificeerde bedrijven zich aan de regels houden.

Er is ook kritiek mogelijk. Sommige organisaties vinden dat de normen niet ver genoeg gaan, of dat controle in de praktijk lastig te handhaven is in afgelegen gebieden. Dat is een legitieme discussie over de effectiviteit van het keurmerk. Maar die discussie staat los van de desinformatie die op sociale media wordt verspreid: het kikkerlogo op je verpakking betekent geen gevaar voor je gezondheid.

Wat kun je zelf doen?

Kom je een bericht of video tegen op sociale media waarin wordt beweerd dat het kikkerlogo iets gevaarlijks betekent? Dan zijn er een paar eenvoudige stappen die je kunt zetten.

  • Zoek de naam van het keurmerk op via de officiële website van het Rainforest Alliance.
  • Controleer of er een bekende factcheckorganisatie iets over de claim heeft geschreven.
  • Let op taalgebruik dat alarmerend of emotioneel is, dat is vaak een teken van misleiding.
  • Deel een bericht pas als je hebt gecheckt of het klopt.

De kikker op je verpakking is geen reden tot zorg. Het is een keurmerk dat al jarenlang staat voor duurzamer geteelde producten, van je kop koffie tot je reep chocolade.

Veelgestelde vragen

Wat betekent de kikker op verpakking precies?
De kikker op een verpakking is het logo van het Rainforest Alliance. Het betekent dat het product is geproduceerd volgens duurzaamheidsnormen op het gebied van milieu, sociale omstandigheden en eerlijk inkomen voor boeren. Het is een internationaal erkend keurmerk.

Heeft de kikker op verpakking iets te maken met insecten of pesticiden?
Nee, de kikker op de verpakking heeft niets te maken met insecten of pesticiden zoals atrazine. Deze claims zijn meerdere keren onderzocht door factcheckers en als onwaar bestempeld. Het logo staat uitsluitend voor het Rainforest Alliance-keurmerk.

Op welke producten zie je het kikkerlogo het vaakst?
Het Rainforest Alliance-logo is het meest te vinden op koffie, thee, cacao en chocoladeproducten, bananen en producten met palmolie. Dit zijn gewassen die veel worden verbouwd in tropische gebieden waar ontbossing een groot probleem is.

Betekent het kikkerlogo dat een product volledig duurzaam is?
Niet per se volledig. Het kikkerlogo geeft aan dat een deel van de grondstoffen in het product afkomstig is van gecertificeerde boeren. Soms staat er een percentage op de verpakking dat aangeeft hoe groot dat deel is. Een certificering is een stap in de goede richting, maar geen garantie dat alles honderd procent duurzaam is.